از خلق نقدینگی تا بزهکاری، تحلیل آسیب اجتماعی شناختی سیاست‌های پولی و بانکی ایران

نویسندگان

    حسین غلامی دون * استاد، گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران hossein.gholami@atu.ac.ir
    محمد جهانبخشی دانشجوی دکتری، گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.
    امین جعفری دانشیار، گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
https://doi.org/10.61838/

کلمات کلیدی:

خلق نقدینگی, تورم مزمن, بزهکاری, آسیب اجتماعی شناختی, سیاست پولی

چکیده

مقاله حاضر به بررسی رابطه میان سیاست‌های پولی، به‌ویژه فرآیند خلق نقدینگی، و پیامدهای اجتماعی-رفتاری آن در قالب افزایش انواع بزهکاری در جامعه ایران می‌پردازد. هدف اصلی پژوهش، تبیین سازوکارهای اقتصادی–اجتماعی است که از طریق آن‌ها رشد نامتوازن نقدینگی و ناکارآمدی نظام بانکی می‌تواند به تشدید فشارهای معیشتی، کاهش سرمایه اجتماعی و در نهایت افزایش گرایش به رفتارهای بزهکارانه منجر شود. روش پژوهش از نوع توصیفی–تحلیلی و مبتنی بر مرور اسناد و تحلیل نظری است. در این چارچوب، ابتدا روندهای خلق نقدینگی در اقتصاد ایران و پیامدهای تورمی آن بررسی شده، سپس با بهره‌گیری از رویکردهای جامعه‌شناسی اقتصادی و نظریه‌های آسیب اجتماعی، ارتباط میان متغیرهای اقتصادی و شاخص‌های بزهکاری تبیین گردیده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که افزایش نقدینگی بدون پشتوانه تولیدی، از طریق ایجاد تورم مزمن، کاهش قدرت خرید و تشدید نابرابری‌های اقتصادی، زمینه‌ساز تضعیف کنترل‌های اجتماعی غیررسمی و افزایش فشار ساختاری بر گروه‌های آسیب‌پذیر می‌شود. این شرایط، به‌صورت غیرمستقیم، احتمال بروز بزهکاری‌های خرد و کلان را افزایش می‌دهد. همچنین ناکارآمدی سیاست‌های پولی و ضعف نظارت بانکی، این روند را تشدید کرده و به بازتولید چرخه آسیب اجتماعی دامن می‌زند. در نهایت مقاله نتیجه می‌گیرد که اصلاح سیاست‌های پولی، مهار خلق نقدینگی غیرمولد و تقویت شفافیت نظام بانکی، نه‌تنها یک ضرورت اقتصادی بلکه یک راهبرد مهم در پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی و ارتقای امنیت اجتماعی محسوب می‌شود.

مراجع

Ahmadi, M., & Rezaei, A. (2023). Examining the Effect of Inflation on Social Capital in Iran. Quarterly Journal of Economic Sociology, 14(2), 115-138.

Alesina, A., Favero, C., & Giavazzi, F. (2022). Austerity: When It Works and When It Doesn't. Princeton University Press.

Andresen, M. A. (2022). The Impact of Economic Conditions on Crime. Journal of Criminal Justice, 78, 101879. https://doi.org/10.1016/j.jcrimjus.2022.101879

Baharluoei, M., Karimi, S., & Hosseini, S. M. (2024). Lived Experiences of Inflation and Everyday Life Transformations in Iran. Social Indicators Research.

Becker, G. S. (2023). Crime and Punishment: An Economic Approach (Updated edition ed.). University of Chicago Press.

Brunnermeier, M. K., Merkel, S., & Sannikov, Y. (2023). The Fiscal Theory of the Price Level and Inflation Dynamics. Journal of Economic Perspectives, 37(2), 123-148. https://doi.org/10.1257/jep.37.2.123

Coibion, O., Gorodnichenko, Y., & Weber, M. (2022). Inflation Expectations and Inequality. Journal of Economic Perspectives, 36(3), 3-28. https://doi.org/10.1257/jep.36.3.3

Galbraith, J. K. (2023). Inflation and Inequality: New Perspectives in Macroeconomics. Oxford University Press.

Hosseini, S. M., Karimi, R., & Sadeghi, H. (2023). Analysis of the Relationship Between Inflation and Economic Crimes in Iran. Journal of Social Research, 16(3), 75-98.

International Monetary Fund. (2023). Inflation Dynamics in Emerging Markets and Developing Economies. https://www.imf.org

International Monetary Fund. (2024). Fiscal Dominance and Monetary Policy Credibility in Developing Economies.

Kian Poor, M., Shokri, A., & Rezaei, H. (2024). Income Inequality and Misery Index in Iran: A Machine Learning Approach. Economic Modelling.

Mousavi, K. (2022). Inflation and Relative Deprivation: A Sociological Analysis. Journal of Iranian Economy, 25(1), 55-78.

Organisation for Economic Co-operation and Development. (2023). Inflation, Inequality and Policy Responses.

Rosenfeld, R. (2023). Crime, Inflation, and Economic Instability. Criminology and Public Policy, 22(4), 765-789.

Rothstein, B. (2022). Controlling Corruption and Rebuilding Trust. Cambridge University Press.

Stockhammer, E. (2022). Inflation, Distribution, and Economic Policy. Review of Political Economy, 34(4), 567-585.

Thaler, R. H. (2023). Behavioral Economics: Past, Present, and Future. W. W. Norton & Company.

World Bank. (2023). Behavioral Public Policy and Decision-Making. World Bank Publications. https://www.worldbank.org

World Bank. (2024). Global Economic Prospects: Inflation and Policy Challenges. World Bank Publications.

دانلود

چاپ شده

۱۴۰۵/۱۰/۰۱

ارسال

۱۴۰۴/۰۹/۲۳

بازنگری

۱۴۰۵/۰۱/۲۷

پذیرش

۱۴۰۵/۰۲/۰۴

شماره

نوع مقاله

مقالات

ارجاع به مقاله

غلامی دون ح.، جهانبخشی م.، و جعفری ا. (1405). از خلق نقدینگی تا بزهکاری، تحلیل آسیب اجتماعی شناختی سیاست‌های پولی و بانکی ایران. پژوهش‌های تطبیقی فقه، حقوق و سیاست، 1-16. https://doi.org/10.61838/

مقالات مشابه

131-140 از 157

همچنین برای این مقاله می‌توانید شروع جستجوی پیشرفته مقالات مشابه.