پژوهش‌های تطبیقی فقه، حقوق و سیاست 3060-6314 6 2024 06 19 Explaining the Obligations of Upstream States Regarding the Water Rights of Downstream States (Case Study: Helmand River) تببین تعهدات دولت‌های بالادست نسبت به حق آب دولت­های پایین دست (مطالعه موردی هیرمند) 285 296 10.61838/ FA سیده پریسا جلیلی گروه حقوق بین الملل، واحد امارات متحده عربی، دانشگاه آزاد اسلامی ، دبی، امارات متحده عربی عاطفه امینی نیا گروه حقوق بین الملل ، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران مریم افشاری گروه حقوق، واحد دماوند، دانشگاه آزاد اسلامی، دماوند، ایران Journal Article 2024 05 07 <p>The present study aims to identify and analyze the legal threats related to the exploitation of transboundary waters using a descriptive-analytical method. The core research question is: “What are the obligations of upstream states concerning the water rights of downstream states, with a case study on the Helmand River?” Based on this research, the obligations of upstream states regarding transboundary rivers include the joint and equitable use of waterways, the sovereign right of a state over its water resources, consideration of the interests of downstream states in sequential water resources, the obligation to prevent significant harm to downstream states, the illegality of altering the course of a waterway, and the principle of limiting the unrestricted use of waters. In this context, Afghanistan’s upstream position on the Helmand River has led to the disregard of Iran’s downstream rights and increased exploitation. Actions such as constructing diversion canals, building dams and embankments, inaccurately reporting the quantity and volume of stored water in Afghanistan, and failing to cooperate appropriately and timely in joint meetings of the Helmand River Water Commission in accordance with the 1973 legal regime are among the measures taken by the Afghan government regarding the distribution of Helmand River water. It must be noted that the continuation of disputes between Afghanistan and Iran over the use of Helmand River water will, in the long run, disrupt the national security of the Islamic Republic of Iran in the eastern region.</p> <p>در تحقیق حاضر تلاش شده‌است تا با روش توصیفی- تحلیلی، تهدیدهای حقوقی در برداشت آب‌های مشترک بین‌المللی مورد احصاء و بررسی واقع شود این پرسش، هسته اصلی این پژوهش است که «تعهدات دولت­های بالادست نسبت به حق آب دولت­های پایین دست با مطالعه­ی موردی رود هیرمند چیست؟». با توجه به پژوهش باید گفت، تعهدات كشورهای بالادست رودخانه‌ها عبارت است از: الف- استفاده مشترک و منصفانه از آبراه ب- حق حاكمیت دولت بر منابع آب خود ج- لحاظ نمودن منافع كشور پایین دست در منابع آبراه­های متوالی د- تعهد به جلوگیری از ورود زیان قابل ملاحظه به كشور پایین دست ه-غیرقانونی بودن تغییر مسیر آبراه و- اصل محدودیت استفاده آزاد از آب‌ها. در این زمینه، موقعیت بالادستی دولت افغانستان در رودخانه هیرمند منجر به نادیده گرفتن حقوق دولت پایین دست (ایران) و بهره برداری بیشتر شده است. حفر کانال‌های انحرافی، ساخت بند‌ها و خاکریزهای مختلف، ارائه نادرست کمیت و حجم آب ذخیره شده در افغانستان و عدم همکاری مناسب و به موقع در جلسات مشترک کمیسیون آب هیرمند مطابق با تطبیق رژیم حقوقی 1973 این رودخانه. این یکی از کارهایی است که دولت افغانستان همواره در مورد توزیع آب رودخانه هیرمند انجام داده است. باید گفت ادامه اختلافات افغانستان و ایران بر سر استفاده از آب رودخانه‌های هیرمند در درازمدت امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران در منطقه شرق را مختل خواهد کرد.</p> the right of water, common rivers, upstream governments’ commitments, downstream governments’ rights حقآبه، رودخانه‌های مشترک، تعهدات دولت‌های بالا دستی، حقوق دولت‌های پایین دستی، منابع مشترک مرزی https://www.csjlp.org/index.php/csjlp/article/download/314/234