پژوهش‌های تطبیقی فقه، حقوق و سیاست 3060-6314 8 پاییز 1405 1405 07 01 The Role of Public Oversight in Controlling Cultural Crimes (Case Study: Mashhad City) جایگاه نظارت همگانی در کنترل جرائم فرهنگی (مطالعه موردی: شهر مشهد) 1 17 10.61838/csjlp.701 FA فرزانه نیک فرجام دانشجوی دکتری گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران سید حسین حسینی دانشیار، گروه حقوق جزا و جرم شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران عباس شیخ الاسلامی دانشیار، گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران Journal Article 1404 10 01 Cultural crimes refer to a category of offenses that fall within the domain of cultural conflicts, are grounded in deviant cultural patterns, and inflict harm upon public and social culture. Examples include insult, the establishment of gambling houses, the production, preparation, and distribution of obscene materials, crimes against public morality, harassment of women and children, and similar acts. These crimes can be classified into four categories: those related to cultural property, those related to behavior, those related to dress codes, and those related to the dissemination of immorality. Based on theoretical and library-based findings, non-penal measures in response to cultural offenses and criminal violations are more effective and sustainable than purely punitive responses. Accordingly, the proper utilization, development, and conceptual clarification of public oversight have been identified as one of the most significant strategies for controlling cultural crimes. In line with this, a field study was conducted using a questionnaire distributed among 583 participants in the city of Mashhad. The study was carried out based on instances of cultural crimes occurring in this city and employed a stratified, specialized, descriptive, analytical, inferential, random, and intelligent methodological approach. The findings indicate that, considering the various manifestations of cultural crimes, public oversight in controlling such crimes encompasses two stages: before the commission of the crime and during its commission. Cultural authorities are effective in the stages of socialization, social prevention, and pre-offense intervention, while public actions contribute through situational control and situational prevention during the commission of the crime. Public oversight in controlling cultural crimes is grounded in the cultural context of the social environment, the offender, and the victim. From a technical and specialized perspective, it extends beyond the traditional concept of “enjoining good and forbidding evil.” Furthermore, 92% of the participants in the field study emphasized the positive impact of public oversight in controlling cultural crimes. جرائم فرهنگی، به مجموعه جرائمی گفته می‌شود که زیرمجموعه تعارضات فرهنگی است و مبتنی بر فرهنگ مجرمانه بوده و به فرهنگ عمومی و اجتماعی آسیب وارد می‌کنند. مانند توهین، دایرکردن قمارخانه، تولید، تهیه و عرضه آثار مستهجن، جرائم علیه عفت عمومی، مزاحمت نسبت به بانوان و اطفال. این جرائم در چهار دسته مربوط به اموال فرهنگی، مربوط به رفتار، مربوط به پوشش و نشر فحشاء قابل تقسیم است. مطابق یافته‌های نظری و کتابخانه‌ای، تدابیر غیرکیفری در قبال بزه و تخلف کیفری فرهنگی فایده‌مند و بادوام‌تر از هرگونه پاسخ و تدبیر است که استفاده، توسعه و تبیین صحیح نظارت همگانی یکی از مهمترین راهکارها برای کنترل جرایم فرهنگی معرفی شده است. بر همین اساس، مطالعه میدانی از طریق فرم پرسشنامه و مشارکت 583 نفر در شهر مشهد و براساس مصادیق جرائم فرهنگی ارتکابی در این شهر، به شیوه طبقه بندی، تخصصی، توصیفی، تحلیلی، استنباطی، تصادفی و هوشمند صورت گرفت که نتیجه آن بدین شرح است: با توجه به مصادیق جرائم فرهنگی، نظارت همگانی در کنترل جرائم فرهنگی، مشمول دو مرحله پیش از ارتکاب و حین ارتکاب جرم می‌شود. متولیان فرهنگ، در مرحله جامعه پذیری، پیشگیری اجتماعی و پیش از ارتکاب موثر هستند و اقدامات مردمی با کنترل وضعیت و پیشگیری وضعی حین ارتکاب جرم اثرگذار است. نظارت همگانی در کنترل جرائم فرهنگی، مبتنی بر فرهنگ محیط اجتماعی، بزهکار و بزه‌دیده است و از حیث فنی و تخصصی، فراتر از مفهوم امر به معروف و نهی از منکر، دانسته می‌شود. 92 درصد افراد شرکت کننده در تحقیق میدانی، بر اثر مطلوب نظارت همگانی در کنترل جرائم فرهنگی تاکید دارند.

https://www.csjlp.org/index.php/csjlp/article/download/701/391